European Accessibility Act (EAA) dotyczy firm, które oferują konsumentom określone produkty i usługi: między innymi handel elektroniczny, bankowość detaliczną, transport pasażerski, usługi telekomunikacyjne, e-booki i dostęp do mediów audiowizualnych. W Polsce wdraża go ustawa z 26 kwietnia 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 731), stosowana od 28 czerwca 2025 r. Wyłączeni są mikroprzedsiębiorcy świadczący usługi, a w produkcie cyfrowym punktem odniesienia jest norma EN 301 549 i wytyczne WCAG na poziomie AA.
Czym jest EAA i od kiedy obowiązuje?
EAA to potoczna nazwa dyrektywy (UE) 2019/882 w sprawie wymogów dostępności produktów i usług. Dyrektywa nie obowiązuje firm bezpośrednio. Obowiązki wynikają z przepisów krajowych, w Polsce z ustawy o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze, nazywanej Polskim Aktem o Dostępności. Przepisy stosuje się od 28 czerwca 2025 r., więc w październiku 2026 r. nie jest to termin do przygotowania, tylko obowiązujące prawo z działającym nadzorem i trybem skargowym.
EAA bywa mylony z ustawą o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych z 2019 r. To dwa różne akty. Tamten dotyczy urzędów i instytucji publicznych, ten dotyczy firm.
Kogo dotyczy EAA?
Ustawa obejmuje cztery role w łańcuchu dostaw: producenta, importera, dystrybutora i usługodawcę. O tym, czy firma podlega przepisom, decyduje to, co oferuje, a nie branża ani wielkość, z jednym wyjątkiem opisanym niżej.
| Objęte przepisami | Poza zakresem |
|---|---|
| Sklepy internetowe i inne usługi handlu elektronicznego dla konsumentów, w witrynie i w aplikacji mobilnej | Mikroprzedsiębiorcy świadczący usługi |
| Bankowość detaliczna | Usługi i produkty kierowane wyłącznie do firm, niewymienione w ustawie |
| Usługi telekomunikacyjne | Nagrania audio i wideo opublikowane przed 28 czerwca 2025 r. |
| Usługi dostępu do audiowizualnych usług medialnych | Dokumenty biurowe opublikowane przed 28 czerwca 2025 r. |
| Elementy usług transportu pasażerskiego: strony, aplikacje mobilne, bilety elektroniczne, informacja dla podróżnych | Treści osób trzecich, których usługodawca nie finansuje, nie tworzy i nie kontroluje |
| Rozpowszechnianie książek elektronicznych | Archiwa, czyli treści nieaktualizowane po 28 czerwca 2025 r. |
| Produkty: komputery i systemy operacyjne, terminale płatnicze, bankomaty, automaty biletowe i do odprawy, smartfony, dekodery, czytniki e-booków | Mapy internetowe, o ile podstawowe informacje są podane w dostępnej formie |
Zakres wynika z art. 2 dyrektywy, który polska ustawa przenosi do krajowego porządku. Aplikacja mobilna nie jest osobną kategorią: jest objęta wtedy, gdy służy do świadczenia jednej z wymienionych usług. Co w takiej aplikacji sprawdzić, opisujemy we wpisie o audycie UX aplikacji mobilnej.
Czy EAA dotyczy produktów B2B i SaaS?
Bezpośrednio tylko wtedy, gdy produkt jest częścią usługi dla konsumentów. Dyrektywa definiuje usługi handlu elektronicznego jako usługi świadczone na odległość, przez strony internetowe i aplikacje mobilne, na indywidualne żądanie konsumenta, w celu zawarcia umowy konsumenckiej. System używany wyłącznie przez pracowników firm, na przykład panel administracyjny albo narzędzie do raportowania, nie mieści się w tej definicji.
W praktyce granica przebiega inaczej, niż sugeruje podział na B2B i B2C. Dostawca SaaS, którego oprogramowanie jest warstwą widoczną dla klientów banku, przewoźnika, sklepu albo operatora, dostarcza element usługi objętej ustawą. Za zgodność odpowiada usługodawca, więc wymagania dostępności przenosi na dostawcę w umowie i w zapytaniu ofertowym. Zespół produktowy powinien więc ustalić dwie rzeczy: czy sama firma świadczy usługę dla konsumentów oraz czy robią to jej klienci przy użyciu jej produktu.
W sektorze medycznym pytanie dotyczy przede wszystkim serwisów i aplikacji, w których pacjent jako konsument kupuje online wizytę, pakiet albo abonament. Kwalifikacja konkretnej usługi wymaga oceny prawnej, a nie założenia, że ochrona zdrowia jest poza zakresem.
Kto jest wyłączony i jakie są okresy przejściowe?
Mikroprzedsiębiorcy świadczący usługi nie muszą stosować wymagań. Mikroprzedsiębiorstwo to firma zatrudniająca mniej niż 10 osób, której roczny obrót albo suma bilansowa nie przekracza 2 mln euro. Mikroprzedsiębiorcy, którzy wprowadzają do obrotu produkty, podlegają wymaganiom, ale mają mniej obowiązków dokumentacyjnych. Firma zatrudniająca 50 osób nie korzysta z żadnego z tych ułatwień.
Okresy przejściowe są trzy:
- umowy o świadczenie usług zawarte przed 28 czerwca 2025 r. mogą obowiązywać bez zmian do wygaśnięcia, nie dłużej niż do 28 czerwca 2030 r.,
- do tej samej daty usługodawcy mogą świadczyć usługi z użyciem produktów, z których zgodnie z prawem korzystali wcześniej,
- terminale samoobsługowe używane przed 28 czerwca 2025 r. mogą działać do końca okresu użytkowania, nie dłużej niż 20 lat od oddania do użytku.
Okresy przejściowe nie obejmują nowych wersji serwisu ani nowych umów. Sklep albo aplikacja rozwijane po 28 czerwca 2025 r. podlegają wymaganiom w pełni.
Dwa wyjątki pozwalają odstąpić od konkretnego wymagania: gdy jego spełnienie oznaczałoby zasadniczą zmianę podstawowego charakteru produktu lub usługi albo nieproporcjonalne obciążenie dla firmy. Żaden z nich nie działa automatycznie. Firma musi przeprowadzić i udokumentować ocenę, przechowywać ją, przedstawić organowi nadzoru na żądanie, a w przypadku usług ponawiać ją co najmniej raz na pięć lat.
Jakie wymagania techniczne trzeba spełnić?
Ustawa opisuje wymagania funkcjonalnie: usługa ma być postrzegalna, funkcjonalna, zrozumiała i kompatybilna z technologiami wspomagającymi. To cztery zasady znane z WCAG. Techniczny sposób ich spełnienia opisuje europejska norma EN 301 549, która dla stron, dokumentów i oprogramowania przywołuje kryteria WCAG na poziomie AA.
Stan na październik 2026 r.: ETSI opublikowało 2 września 2026 r. wersję 4.1.1 normy, która zamiast WCAG 2.1 przywołuje WCAG 2.2 i jest pierwszą wersją przygotowaną z myślą o EAA. Domniemanie zgodności z przepisami norma da dopiero po opublikowaniu odniesienia do niej w Dzienniku Urzędowym UE, a do tego czasu punktem odniesienia pozostaje wersja 3.2.1 oparta na WCAG 2.1. Dla zespołu produktowego wniosek jest prosty: nowe prace planować na WCAG 2.2 AA, bo ta wersja zawiera wszystkie kryteria poprzedniej.
Poza interfejsem usługodawca ma obowiązek informacyjny: w ogólnych warunkach umowy albo w równoważnym dokumencie opisuje, jak usługa spełnia wymagania dostępności, i udostępnia ten opis w dostępnej formie.
Co sprawdzić w produkcie cyfrowym?
Pełny audyt obejmuje wszystkie kryteria poziomu A i AA. Poniższa lista wskazuje obszary, w których błędy blokują użytkownikowi wykonanie zadania, więc od nich zaczyna się przegląd ścieżek zakupu, rejestracji i płatności.
| Obszar | Co sprawdzić | Kryterium WCAG 2.2 |
|---|---|---|
| Obsługa klawiaturą | Czy całą ścieżkę da się przejść bez myszy i czy widać, który element ma fokus | 2.1.1 (A), 2.4.7 (AA) |
| Formularze | Czy pola mają etykiety, a błąd jest opisany tekstem i wskazuje, co poprawić | 3.3.1 (A), 3.3.2 (A) |
| Kontrast | Czy tekst ma kontrast co najmniej 4,5:1 względem tła | 1.4.3 (AA) |
| Czytniki ekranu | Czy przyciski, pola i komunikaty mają nazwę, rolę i stan odczytywane przez VoiceOver, TalkBack i czytniki na komputerze | 4.1.2 (A) |
| Grafiki i ikony | Czy elementy niosące informację mają tekst alternatywny | 1.1.1 (A) |
| Elementy dotykowe | Czy cele dotykowe mają co najmniej 24 na 24 piksele CSS | 2.5.8 (AA) |
| Logowanie | Czy uwierzytelnienie nie wymaga zapamiętywania ani przepisywania kodów bez alternatywy | 3.3.8 (AA) |
Narzędzia do testów dostępności WCAG wykrywają automatycznie część tych problemów, przede wszystkim kontrast i brakujące etykiety. Obsługę klawiaturą i pracę z czytnikiem ekranu trzeba sprawdzić ręcznie, na rzeczywistych ścieżkach.
Jakie są kary i kto kontroluje dostępność?
Centralną rolę w nadzorze nad usługami pełni Prezes Zarządu PFRON. W swoich obszarach działają też między innymi Prezes UKE, Prezes Urzędu Transportu Kolejowego, Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego i Rzecznik Finansowy, co potwierdza prezentacja Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej.
Postępowanie zwykle zaczyna się od konsumenta. Każdy może złożyć do firmy skargę na niedostępny produkt lub usługę. Według materiałów PFRON firma odpowiada w ciągu 30 dni, w sprawach szczególnie skomplikowanych w ciągu 60 dni, a żądanie realizuje najpóźniej w ciągu 6 miesięcy. Konsument może też zawiadomić Prezesa Zarządu PFRON.
Organ nadzoru może wezwać do działań naprawczych, zakazać świadczenia usługi albo udostępniania produktu i nałożyć karę pieniężną. Kara wynosi do dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia, nie więcej niż 10% obrotu z poprzedniego roku. Dla zespołu produktowego dotkliwsze od kary bywa to, że poprawki trzeba wtedy wprowadzać w terminie narzuconym z zewnątrz, poza roadmapą.
Od czego zacząć dostosowanie produktu?
- Ustalenie zakresu. Które usługi firmy są skierowane do konsumentów i mieszczą się na liście z ustawy, a które produkty firmy są częścią takich usług u klientów.
- Audyt dostępności krytycznych ścieżek. Rejestracja, logowanie, wyszukiwanie, zakup, płatność, kontakt. Wynikiem jest lista błędów z przypisanym kryterium i wagą.
- Poprawki u źródła. Błąd w komponencie powtarza się na każdym ekranie, na którym komponent występuje. Dostępność zapisana w komponentach design systemu naprawia go raz. Jak sprawdzić, czy system to zapewnia, opisujemy we wpisie o audycie design systemu.
- Informacja o dostępności i tryb skarg. Opis sposobu spełniania wymagań oraz wskazana osoba i proces, które pozwalają odpowiedzieć na skargę w 30 dni.
- Dostępność w procesie. Kryteria WCAG w definicji ukończenia zadania i w testach, żeby nowe funkcje nie przywracały starych błędów.
Argumenty biznesowe za dostępnością, niezależne od obowiązku prawnego, opisujemy osobno we wpisie o dostępności cyfrowej.
Audyt dostępności jako pierwszy krok
Zanim zespół zaplanuje poprawki, potrzebuje listy tego, co nie spełnia wymagań, i kolejności napraw. W Audycie UX/UI sprawdzamy ścieżki użytkownika, spójność interfejsu i dostępność według WCAG, a uwagi porządkujemy według wpływu na użytkownika i biznes. Audyt kosztuje od 4 500 zł netto. Nie zastępuje opinii prawnej o tym, czy usługa podlega ustawie, ale pokazuje, ile pracy dzieli produkt od zgodności.
Najczęstsze pytania
Od kiedy obowiązuje EAA w Polsce?
Przepisy stosuje się od 28 czerwca 2025 r. Wdraża je ustawa z 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze (Dz.U. 2024 poz. 731). Umowy o świadczenie usług zawarte przed tą datą mogą obowiązywać bez zmian najdłużej do 28 czerwca 2030 r.
Czy EAA dotyczy małych firm?
Tak, jeśli oferują konsumentom usługi lub produkty z listy. Wyłączeni są tylko mikroprzedsiębiorcy świadczący usługi, czyli firmy zatrudniające mniej niż 10 osób, z rocznym obrotem albo sumą bilansową do 2 mln euro. Firma zatrudniająca kilkadziesiąt osób podlega wymaganiom w pełnym zakresie.
Czy sklep internetowy B2B podlega EAA?
Definicja usług handlu elektronicznego obejmuje usługi świadczone na żądanie konsumenta w celu zawarcia umowy konsumenckiej. Platforma sprzedająca wyłącznie firmom nie mieści się w tej definicji. Jeśli w tym samym serwisie kupują także konsumenci, w tym osoby fizyczne bez działalności, usługa podlega wymaganiom.
Jaki poziom WCAG jest wymagany przez EAA?
Ustawa nie wskazuje wersji WCAG wprost. Odsyła do wymagań funkcjonalnych, a ich techniczne spełnienie opisuje norma EN 301 549, która przywołuje WCAG na poziomie AA. Wersja 4.1.1 normy z września 2026 r. opiera się na WCAG 2.2, dlatego nowe prace najlepiej planować według WCAG 2.2 AA.
Jaka kara grozi za niedostępny serwis lub aplikację?
Organ nadzoru może nałożyć karę pieniężną do dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia, nie więcej niż 10% obrotu z poprzedniego roku. Wcześniej może wezwać do działań naprawczych, a w skrajnym przypadku zakazać świadczenia usługi. Postępowanie często zaczyna się od skargi konsumenta, na którą firma odpowiada w 30 dni.
Źródła
- Dyrektywa (UE) 2019/882 (European Accessibility Act), EUR-Lex
- Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej, prezentacja o Polskim Akcie o Dostępności (15.07.2025)
- gov.pl, Kolejny krok ku dostępności (MFiPR)
- PFRON, Kompas Dostępności nr 5 (maj 2026)
- Prawo.pl, Niepełnosprawny będzie miał większy wybór produktów i usług, jest nowa ustawa
- Fundusze Europejskie, broszura Polski Akt o Dostępności
- National Disability Authority (Irlandia), EN 301 549 V4.1.1 published
- Deque, EN 301 549 v4.1.1 is final (8.09.2026)
- W3C, Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.2
- Ustawa z 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze (Dz.U. 2024 poz. 731), ISAP
