Dostępność cyfrowa jest dla części firm obowiązkiem prawnym, a dla wszystkich kosztem jakości tego samego rodzaju co testy i bezpieczeństwo. Od 28 czerwca 2025 r. wymagania dostępności obejmują w Polsce także firmy prywatne oferujące konsumentom określone usługi. O tym, czy wydatek jest duży, decyduje moment: dostępność zaplanowana w komponentach i w procesie kosztuje niewiele, a dopisywana do gotowego produktu pod presją skargi lub kontroli kosztuje najwięcej.

Dla kogo dostępność cyfrowa jest obowiązkiem?

Wymagania wynikają z dyrektywy (UE) 2019/882, czyli European Accessibility Act, którą w Polsce wdraża ustawa z 26 kwietnia 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 731). Przepisy stosuje się od 28 czerwca 2025 r. Najważniejsze fakty dla zespołu produktowego:

Zakres. Ustawa obejmuje między innymi handel elektroniczny dla konsumentów, bankowość detaliczną, usługi telekomunikacyjne, elementy usług transportu pasażerskiego i e-booki, w witrynie i w aplikacji mobilnej.
Wyłączenie. Wymagań nie stosują mikroprzedsiębiorcy świadczący usługi. Firma zatrudniająca kilkadziesiąt osób z wyłączenia nie korzysta.
Nadzór i kary. Nadzór nad usługami sprawuje Prezes Zarządu PFRON wraz z organami branżowymi. Kara pieniężna wynosi do dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia, nie więcej niż 10% obrotu z poprzedniego roku.
Skargi. Konsument może złożyć skargę do firmy i zawiadomić organ nadzoru. Postępowanie zaczyna się więc od pojedynczej osoby, która nie mogła dokończyć zakupu.

Pełną listę usług, okresy przejściowe i wyjątki opisujemy we wpisie Kogo dotyczy EAA i co trzeba zmienić w produkcie cyfrowym. Ten tekst zajmuje się drugą częścią pytania: ile dostępność kosztuje i co firma dostaje w zamian.

Co to oznacza dla aplikacji SaaS?

Produkt używany wyłącznie przez pracowników firm nie mieści się w ustawowej definicji usługi dla konsumentów. Nie zamyka to tematu z dwóch powodów.

Po pierwsze, jeśli oprogramowanie jest warstwą, którą widzą klienci banku, sklepu, przewoźnika albo placówki sprzedającej usługi online, za zgodność odpowiada usługodawca, a wymagania przenosi na dostawcę w umowie. Dostępność staje się wtedy pozycją w zapytaniu ofertowym. Po drugie, techniczny punkt odniesienia jest wspólny dla całego rynku: norma EN 301 549 i wytyczne WCAG na poziomie AA. Zespół, który spełnia je w jednym produkcie, spełnia je w każdym kolejnym. Dla firmy rozwijającej produkt SaaS to argument, żeby zapisać dostępność w komponentach.

W ochronie zdrowia pytanie dotyczy przede wszystkim serwisów, w których pacjent kupuje online wizytę albo pakiet. Kwalifikację konkretnej usługi rozstrzyga prawnik, a nie zespół produktowy.

Ile kosztuje dostosowanie produktu?

Nie istnieje uczciwa stawka „za dostępność”, bo koszt zależy od stanu produktu. Da się natomiast wskazać, z czego się składa i co go podnosi.

Składnik kosztu	Od czego zależy	Co go obniża
Diagnoza	Liczba ścieżek i platform (web, iOS, Android)	Ograniczenie pierwszego audytu do ścieżek krytycznych: rejestracja, logowanie, zakup, płatność
Poprawki w interfejsie	To, czy produkt ma wspólne komponenty, czy każdy ekran jest zbudowany osobno	Naprawa w komponencie, która przenosi się na wszystkie ekrany
Poprawki w kodzie	Jakość struktury HTML i natywnych kontrolek, liczba własnych widżetów	Zastąpienie własnych kontrolek standardowymi tam, gdzie to możliwe
Treści	Liczba grafik bez opisów, dokumentów PDF, nagrań bez napisów	Zasady publikacji dla osób, które dodają treści
Utrzymanie	To, czy dostępność jest w definicji ukończenia zadania i w testach	Testy automatyczne w procesie wydawniczym i okresowy przegląd ręczny

Największą różnicę robi druga pozycja. W produkcie bez wspólnych komponentów ten sam błąd kontrastu albo brak etykiety trzeba poprawić osobno na każdym ekranie. W produkcie opartym na design systemie poprawia się go raz.

Skala typowych problemów jest dobrze opisana. W badaniu WebAIM Million z 2026 r. automatyczne testy wykryły błędy WCAG na 95,9% z miliona najpopularniejszych stron głównych, średnio 56,1 błędu na stronę. Sześć rodzajów błędów, w tym niski kontrast tekstu (83,9% stron), brak tekstów alternatywnych (53,1%) i brak etykiet pól formularzy (51%), odpowiada za 96% wszystkich wykrytych problemów. Oznacza to, że pierwsza runda poprawek jest powtarzalna i dotyczy podstaw, a nie rzadkich przypadków.

Punktem wyjścia jest diagnoza. Audyt UX/UI w Squares kosztuje od 4 500 zł netto w pakiecie obejmującym jeden obszar lub mniejszy produkt. Koszt samych poprawek da się oszacować dopiero na podstawie listy błędów z audytu.

Kiedy dostępność kosztuje najwięcej?

Po skardze albo wezwaniu organu. Termin wyznacza wtedy ktoś z zewnątrz, a poprawki wypierają zaplanowane prace z roadmapy.
Tuż przed przetargiem. Klient objęty ustawą pyta o zgodność z WCAG, a produkt nie ma ani audytu, ani planu poprawek.
Po redesignie. Nowy wygląd zaprojektowany bez wymagań kontrastu, fokusu i rozmiaru elementów dotykowych trzeba poprawiać drugi raz, już po wdrożeniu.
Przy nakładce zamiast poprawek. Widżet dodający przyciski powiększania tekstu nie naprawia struktury strony, etykiet pól ani obsługi klawiaturą. Abonament za nakładkę jest kosztem, który nie zmniejsza liczby błędów w produkcie.

Co firma zyskuje poza zgodnością z prawem?

Argumenty biznesowe W3C zebrało w opracowaniu The Business Case for Digital Accessibility. Dla produktu B2B i SaaS liczą się przede wszystkim cztery.

Większa grupa osób, które mogą dokończyć zadanie. Według WHO znaczącej niepełnosprawności doświadcza 1,3 mld ludzi, czyli 16% populacji świata. Do tego dochodzą ograniczenia czasowe i sytuacyjne: złamana ręka, ekran telefonu w pełnym słońcu, praca bez myszy.
Dostęp do zamówień. Klienci objęci ustawą oraz sektor publiczny wymagają od dostawców zgodności z WCAG. Brak dostępności wyklucza z postępowania, zanim dojdzie do rozmowy o funkcjach.
Lepsza jakość dla wszystkich użytkowników. Czytelny kontrast, opisane pola, zrozumiałe komunikaty błędów i pełna obsługa klawiaturą to zarazem podstawy użyteczności. Poprawki dostępności formularza zmniejszają liczbę błędów także u osób bez niepełnosprawności.
Mniejsze ryzyko prac nieplanowanych. Produkt z udokumentowanym audytem i planem poprawek odpowiada na skargę informacją o terminie, a nie przerwaniem sprintu.

Tych korzyści nie należy zamieniać na obietnicę wzrostu konwersji o konkretny procent. Efekt zależy od produktu i da się go zmierzyć dopiero na własnych danych: odsetku ukończonych formularzy, liczbie zgłoszeń do wsparcia i wynikach testów z użytkownikami korzystającymi z technologii wspomagających.

Czy można powołać się na nieproporcjonalne obciążenie?

Przepisy pozwalają odstąpić od konkretnego wymagania, gdy jego spełnienie byłoby nieproporcjonalnym obciążeniem albo zasadniczo zmieniłoby charakter usługi. Wyjątek nie działa automatycznie i nie zwalnia z całości wymagań. Firma przeprowadza ocenę, dokumentuje ją, przechowuje i przedstawia organowi nadzoru na żądanie, a w przypadku usług ponawia co najmniej raz na pięć lat. Brak budżetu w bieżącym roku albo brak kompetencji w zespole nie są same w sobie uzasadnieniem. W praktyce rzetelna ocena wymaga tego samego audytu, od którego zaczyna się dostosowanie.

Jak zaplanować budżet na dostępność?

Ustalenie, czy i w jakim zakresie firma podlega ustawie, bezpośrednio albo przez umowy z klientami.
Audyt ścieżek krytycznych z listą błędów, przypisanym kryterium WCAG i wagą. Narzędzia do wstępnej oceny porównujemy w rankingu narzędzi do oceny dostępności. Testy automatyczne nie zastępują sprawdzenia klawiaturą i czytnikiem ekranu.
Podział poprawek na trzy grupy: blokujące wykonanie zadania, naprawiane w komponentach oraz pozostałe. Pierwsza grupa trafia do najbliższych wydań, druga do planu prac nad komponentami, trzecia do backlogu z terminem.
Stała pozycja w procesie. Kryteria dostępności w definicji ukończenia zadania, test automatyczny przy każdym wydaniu, przegląd ręczny raz na ustalony okres.

Budżet rozłożony w ten sposób ma jedną dużą pozycję na początku i małą stałą później. Budżet odkładany do pierwszej skargi ma jedną dużą pozycję w najgorszym możliwym momencie.

Audyt jako podstawa do wyceny poprawek

Odpowiedź na pytanie o koszt dostępności zaczyna się od listy tego, co w produkcie nie spełnia wymagań. W Audycie UX/UI sprawdzamy ścieżki użytkownika i dostępność według WCAG, a uwagi porządkujemy według wpływu na użytkownika i biznes. Taka lista pozwala wycenić poprawki i ułożyć je w roadmapie, zanim termin narzuci ktoś z zewnątrz. Ceny pakietów rozkładamy we wpisie o tym, ile kosztuje audyt UX.

Najczęstsze pytania

Czy dostępność cyfrowa jest obowiązkowa dla firm prywatnych?

Tak, dla firm oferujących konsumentom usługi i produkty wymienione w ustawie z 26 kwietnia 2024 r., między innymi handel elektroniczny, bankowość detaliczną i usługi telekomunikacyjne. Przepisy stosuje się od 28 czerwca 2025 r. Wyłączeni są mikroprzedsiębiorcy świadczący usługi. Pozostałe firmy spotykają te wymagania w umowach z klientami objętymi ustawą.

Ile kosztuje audyt dostępności?

Koszt zależy od liczby ścieżek i platform. W Squares dostępność według WCAG sprawdzamy w ramach Audytu UX/UI, który kosztuje od 4 500 zł netto w pakiecie dla jednego obszaru lub mniejszego produktu i od 8 000 zł netto dla kompletnej aplikacji. Koszt poprawek szacuje się dopiero na podstawie listy błędów z audytu.

Czy nakładka dostępności wystarczy, żeby spełnić wymagania?

Nie. Nakładka dodaje do strony panel z ustawieniami, na przykład powiększeniem tekstu, ale nie naprawia struktury nagłówków, etykiet pól formularzy, tekstów alternatywnych ani obsługi klawiaturą. Wymagania odnoszą się do samej usługi, więc błędy trzeba usunąć w projekcie i w kodzie produktu, a nie przykryć dodatkową warstwą.

Jaka kara grozi za brak dostępności?

Organ nadzoru może nałożyć karę pieniężną do dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia, nie więcej niż 10% obrotu z poprzedniego roku. Wcześniej może wezwać firmę do działań naprawczych. Dla zespołu produktowego dotkliwsze od kary bywa to, że poprawki trzeba wtedy wprowadzić w terminie narzuconym z zewnątrz, kosztem zaplanowanych prac.

Dostępność cyfrowa: obowiązek, koszt i zwrot dla firmy